1.İnönü Savaşı

İnönü savaşı Batı Anadolu'da Yunan Ordusu ile Albay İsmet Bey Komutasındaki Türk Ordusu arasında yapılan savaştır. Bu savaşı Türkler kazanmış . Savaşın asıl ortaya çıkışı,Çerkes Ethem'in emrindeki birliklerle Demirci Mehmet Efe'yi de kışkırtarak ayaklanması sebebiyle Yunanlılar'ın bunu fırsat bilerek Bilecik-Eskişehir yönünde ilerlemeye başlaması ile olmuştur.Çerkes Ethem Batı Anadolu'da Kuvay-i Milliye öncülerinden bir kahraman iken,düzenli ordunun kurulması ile otoritesinin sarsılacağı düşüncesi ile bu orduya katılmayı reddetti.Düşüncesi hem savaşmak hemde savaştığı bölgelerde siyasi bir otorite kurarak buraları yönetmekti ancak bu düşünce TBMM amaçlarına aykırı bir düşünce idi.Huzursuzluk çıkarmaya başlayan Çerkes Ethem,Demirci Mehmet Efe'yi de kışkırtarak bir ayaklanma çıkarmış (27 Aralık 1920) ve bu ayaklanmayı fırsat bilen Yunanlılar Bilecik-Eskişehir yönünde ilerlemeye başlamışlardır. Bunun üzerine Batı Cephesi Komutanı İsmet bey(İnönü) öncelikle Yunan ilerlemesini durdurmak amacıyla merkezi İnönü kasabası olmak üzere Bilecik yöresinde 6-11 Ocak 1921 tarihleri arasında mücadele etti.Yapılan savaş sonunda Yunanlılar geri çekilmek zorunda kaldı.İsmet bey bu başarıdan sonra yönünü Çerkes Ethem ayaklanmasına çevirerek,Çerkes Ethem birliklerini dağıtmış,Çerkes Ethem kardeşleri ile bir ikinci tarihi hata daha yaparak Yunanlılar'a sığınmıştır.

2. İnönü Savaşı
(23 -31 Mart 1921)
Londra Konferansı’nın barış önerilerinin TBMM Hükümeti’nce reddedilmesi üzerine, İtilaf Devletleri’nin isteklerini zorla Türklere kabul ettirmekle görevlendirilen Yunanlılar, Bursa üzerinden Eskişehir’e, Uşak üzerinden Afyon’a doğru 23 Mart 1921'de saldırıya geçtiler. Yunanlılar, Bilecik’i, İnönü’de Metris Tepe’yi ve Uşak’ı ele geçirmeleri üzerine, TBMM Muhafız Taburu cepheye gönderildi. Böylece güçlenen Türk kuvvetleri karşı saldırıya geçerek Yunan saldırısını püskürttü. Batı Cephesi Komutanı İsmet Bey’in savaş süresince verdiği “mevzilerin kesin olarak savunulması” emri başarının elde edilmesinde etken oldu.1 Nisan 1921’de Yunan ordusu Bursa’ya çekilmeye başladı. Böylece Yunanlılar İnönü’de ikinci kez yenildiler.

Sonuç:

• TBMM Hükümeti varlığını bütün Avrupa devletlerine, resmen olmasa da kabul ettirdi; içte ve dışta nüfuz ve saygınlığı yükseldi.
• Avrupa ülkelerinde, İngiliz ve Yunan politikasına karşı güvensizlik ve muhalefet başladı.
• Ordu mensuplarında, her bakımdan kendilerine güven arttı.
• Bu durum karşısında, Fransızlar Zonguldak’tan, İtalyanlar Güney Anadolu’dan çekilmek zorunda kaldılar.
• Türk ordusunun kazandığı zaferler, İtilaf Devletleri’ni Türkler hakkında yararlı kararlar almaya zorladı.
• II.İkinci İnönü Muharebesi’nin kazanılmasından, Sovyet Rusya ve Afganistan gibi dost devletlerde büyük bir memnunluk duyulmuş ve bu resmen Türk hükümeti’ne bildirilmiştir

SEDA YAĞMUR KARATAŞ
Ş.Ö.NURGÜL KALE İ.Ö.O.
İSTANBUL